Złamanie kości – czy zawsze potrzebny jest gips? Jak wygląda leczenie?

Złamanie kości większości osób od razu kojarzy się z gipsem. Rzeczywiście, unieruchomienie nadal odgrywa bardzo ważną rolę w leczeniu wielu urazów, ale nie każde złamanie wymaga założenia tradycyjnego gipsu.

Lekarz dobiera sposób leczenia do rodzaju złamania, jego lokalizacji, ustawienia odłamów kostnych, wieku pacjenta oraz ogólnego stanu kończyny. W niektórych przypadkach wystarczy szyna, stabilizator lub orteza. Inne urazy wymagają nastawienia kości, założenia gipsu, a czasem również leczenia operacyjnego.

Co więc dzieje się po złamaniu i kiedy lekarz decyduje się na gips?

Co to jest złamanie kości?

Złamanie oznacza przerwanie ciągłości kości. Uraz może wyglądać bardzo różnie – od niewielkiego pęknięcia po całkowite złamanie z przemieszczeniem fragmentów kości.

Lekarze wyróżniają między innymi złamania:

zamknięte,
otwarte,
nieprzemieszczone,
przemieszczone,
całkowite,
niecałkowite,
wieloodłamowe,
obejmujące powierzchnię stawu.

Rodzaj złamania ma duże znaczenie, ponieważ wpływa na sposób leczenia i czas potrzebny do odzyskania sprawności. Przy złamaniu przemieszczonym lekarz może najpierw ustawić fragmenty kości we właściwej pozycji, czyli wykonać repozycję.

Jak rozpoznać złamanie kości?

Objawy zależą od miejsca i rodzaju urazu, ale najczęściej pojawiają się:

silny ból,
obrzęk,
zasinienie,
ograniczenie ruchu,
trudność w obciążaniu kończyny,
tkliwość w miejscu urazu,
widoczna deformacja kończyny.

Nie każde złamanie daje jednak bardzo wyraźne objawy. Czasami kość pęka bez widocznej deformacji, dlatego sam wygląd kończyny nie pozwala wykluczyć urazu.

Lekarz zwykle potwierdza złamanie na podstawie badania oraz diagnostyki obrazowej, najczęściej RTG. Przy bardziej skomplikowanych urazach może zlecić dodatkowe badania.

Czy każde złamanie wymaga gipsu?

Nie. Nie każde złamanie kości wymaga gipsu.

Głównym celem leczenia jest utrzymanie kości w odpowiedniej pozycji i zapewnienie warunków do prawidłowego gojenia.

Lekarz może zastosować między innymi:

gips,
szynę,
ortezę,
stabilizator,
temblak,
leczenie operacyjne.

Wybór zależy przede wszystkim od stabilności złamania.

Przy wielu prostych i stabilnych złamaniach wystarcza unieruchomienie kończyny za pomocą gipsu lub szyny. Jeśli odłamy kostne pozostają niestabilne, są znacznie przemieszczone albo uraz obejmuje staw, lekarz może rozważyć leczenie operacyjne.

Kiedy lekarz zakłada gips?

Gips pomaga utrzymać złamaną kość w odpowiedniej pozycji oraz ogranicza ruch w miejscu urazu.

Lekarz może zastosować go między innymi:

przy stabilnych złamaniach,
po nastawieniu złamania,
gdy kończyna wymaga dłuższego unieruchomienia,
gdy potrzebna jest ochrona miejsca urazu przed przypadkowym ruchem.

Czasami bezpośrednio po urazie lekarz zakłada najpierw szynę, a dopiero po zmniejszeniu obrzęku pełny opatrunek. Takie postępowanie pozwala pozostawić więcej miejsca dla obrzękniętej kończyny w pierwszych dniach leczenia.

Orteza czy gips – co stosuje się po złamaniu?

Nie ma jednej odpowiedzi dla wszystkich pacjentów.

Gips zapewnia sztywne unieruchomienie i sprawdza się przy wielu złamaniach, które wymagają ograniczenia ruchu przez kilka tygodni.

Orteza pozwala stabilizować kończynę w inny sposób i przy niektórych urazach może stanowić alternatywę dla gipsu. Lekarz może ją zastosować wtedy, gdy rodzaj złamania i jego stabilność na to pozwalają.

Niektóre złamania u dzieci również można leczyć szyną lub gipsem, zależnie od miejsca i charakteru urazu.

Pacjent nie powinien samodzielnie zamieniać gipsu na ortezę. To lekarz ocenia, czy dana forma stabilizacji zapewni kości odpowiednie warunki do gojenia.

Kiedy złamanie wymaga operacji?

Niektórych złamań nie można skutecznie ustabilizować samym gipsem.

Lekarz może rozważyć operację między innymi wtedy, gdy:

złamanie jest niestabilne,
fragmenty kości znacznie się przesunęły,
uraz obejmuje powierzchnię stawu,
doszło do złamania otwartego,
uszkodzeniu uległy również więzadła, nerwy lub naczynia,
występuje kilka fragmentów kostnych.

Podczas operacji chirurg może ustabilizować kość za pomocą śrub, płytek, drutów lub innych elementów.

Zlamanie-Collesa-gipsme-gips-hm-cast-lekki-gips-wodoodporny-2

Nawet po zabiegu pacjent może przez pewien czas potrzebować dodatkowego unieruchomienia.

Czy złamanie może się zrosnąć bez gipsu?

Tak, ale zależy to od rodzaju urazu.

Niektóre niewielkie i stabilne złamania lekarz może leczyć bez pełnego gipsu, na przykład przy użyciu szyny, ortezy lub innej formy stabilizacji.

Nie oznacza to jednak, że złamana kość nie wymaga żadnego leczenia.

Aby kość mogła prawidłowo się goić, lekarz musi ograniczyć ruch w miejscu urazu w odpowiedni sposób. Przy części złamań wystarczy prostsza forma stabilizacji, natomiast inne wymagają sztywnego gipsu lub zabiegu operacyjnego.

Gips tradycyjny czy lekki gips – czym się różnią?

Jeśli lekarz zdecyduje, że złamanie wymaga unieruchomienia w gipsie, pacjent może spotkać się z różnymi rodzajami opatrunków.

Klasyczny gips mineralny tworzy zwartą i sztywną powierzchnię. Zapewnia odpowiednią stabilizację, ale jego codzienne użytkowanie może wiązać się z ograniczeniami dotyczącymi kontaktu z wodą, wentylacji skóry czy ciężaru opatrunku.

Alternatywę może stanowić lekki gips od GipsMe.

Jego konstrukcja tworzy przewiewną siatkę z materiałów syntetycznych. GipsMe jest wodoodporny, lekki i przepuszcza promienie RTG. Producent wskazuje również możliwość zdejmowania go bez użycia klasycznej piły oscylacyjnej.

Lekki gips od GipsMe – czym się wyróżnia?

Lekki gips GipsMe może ułatwić codzienne funkcjonowanie podczas kilku tygodni unieruchomienia.

Jego najważniejsze cechy to:

lekka konstrukcja,
dostęp powietrza do skóry,
wodoodporność,
szybkie wysychanie,
możliwość wykonania RTG przez opatrunek,
możliwość zdjęcia bez używania klasycznej piły oscylacyjnej.

Ażurowa konstrukcja pozwala skórze oddychać, a wodoodporny materiał ułatwia codzienną higienę. GipsMe przepuszcza również promienie rentgenowskie, dlatego samo kontrolne RTG nie wymaga wymiany opatrunku.

Lekarz powinien jednak zawsze zdecydować, czy taki rodzaj unieruchomienia nadaje się do konkretnego złamania.

Czy można wybrać lekki gips zamiast tradycyjnego?

W wielu przypadkach warto porozmawiać z lekarzem o dostępnych możliwościach unieruchomienia.

Lekki gips nie stanowi samodzielnej decyzji pacjenta o sposobie leczenia. Najpierw lekarz ocenia złamanie i ustala, jakiej stabilizacji wymaga kość.

Jeżeli rodzaj urazu pozwala na zastosowanie lekkiego gipsu, GipsMe może stanowić alternatywę dla tradycyjnego opatrunku mineralnego.

Pacjent może kupić odpowiedni rozmiar lekkiego gipsu GipsMe, a następnie zgłosić się do lekarza, który prawidłowo go założy. Na naszej stronie Gipsme.pl dostępna jest również lista placówek współpracujących, w których specjaliści zakładają tego typu opatrunki.

Jak długo nosi się gips po złamaniu?

Nie istnieje jeden czas noszenia gipsu dla wszystkich złamań.

Okres unieruchomienia zależy między innymi od:

rodzaju złamania,
miejsca urazu,
wieku pacjenta,
tempa zrastania kości,
stabilności złamania,
wyników kontroli lekarskich.

Przykładowo niektóre złamania mogą wymagać kilku tygodni stabilizacji, a poważniejsze urazy znacznie dłuższego leczenia. Przy złamaniu kostki pełne gojenie może trwać nawet kilka miesięcy.

Dlatego pacjent nie powinien kierować się wyłącznie czasem, który minął od urazu. O zdjęciu gipsu decyduje lekarz.

Skąd lekarz wie, że kość dobrze się zrasta?

Lekarz ocenia proces leczenia podczas kolejnych wizyt.

Może sprawdzić:

nasilenie bólu,
obrzęk,
stabilność kończyny,
zakres ruchu,
wygląd skóry,
obraz kości w badaniu RTG.

Przy wielu złamaniach lekarz zleca kontrolne zdjęcia rentgenowskie, aby sprawdzić, czy fragmenty kości nie zmieniły położenia podczas leczenia.

W przypadku lekkiego gipsu GipsMe promienie RTG przenikają przez jego strukturę, dlatego lekarz może oceniać gojenie bez zdejmowania opatrunku tylko na potrzeby badania. Więcej na ten temat przeczytasz w artykule tutaj

Co dzieje się po zdjęciu gipsu?

Zdjęcie gipsu nie zawsze oznacza natychmiastowy powrót do pełnej sprawności.

Po kilku tygodniach unieruchomienia pacjent może zauważyć:

osłabienie mięśni,
sztywność stawów,
ograniczony zakres ruchu,
niewielki obrzęk,
suchą lub łuszczącą się skórę.

Lekarz może zalecić stopniowe zwiększanie aktywności, ćwiczenia albo rehabilitację. Po zdjęciu gipsu lub szyny fizjoterapia może pomóc odzyskać ruchomość i siłę mięśni.

Jak wygląda leczenie złamania krok po kroku?

W dużym uproszczeniu leczenie może wyglądać tak:

uraz → badanie lekarskie → RTG → ocena rodzaju złamania → wybór sposobu stabilizacji → kontrole → zdjęcie unieruchomienia → stopniowy powrót do sprawności

Na etapie wyboru sposobu leczenia lekarz może zdecydować o:

gipsie, szynie, ortezie lub leczeniu operacyjnym.

Jeżeli złamanie kwalifikuje się do unieruchomienia gipsem, można zapytać lekarza również o lekki gips GipsMe.

Złamanie kości – najważniejsze jest właściwe unieruchomienie

Nie każde złamanie kończy się założeniem klasycznego gipsu. Współczesna ortopedia korzysta z wielu metod stabilizacji, a lekarz dopasowuje je do rodzaju urazu.

Jeżeli złamanie wymaga gipsu, warto wiedzieć, że dostępne są również nowoczesne rozwiązania.

Lekki gips od GipsMe jest wodoodporny, przewiewny, przepuszcza promienie RTG i nie wymaga użycia klasycznej piły oscylacyjnej podczas zdejmowania.

O wyborze konkretnego rodzaju unieruchomienia powinien jednak zawsze zdecydować lekarz po ocenie złamania.

Jeśli chcesz sprawdzić lekki gips GipsMe, sprawdź, jak wybrać rozmiar lub znajdź placówkę, w której lekarz może go założyć.

Najczęściej zadawane pytania

Czy każde złamanie wymaga gipsu?

Nie. Lekarz może zastosować gips, szynę, ortezę lub leczenie operacyjne. Wybór zależy od rodzaju i stabilności złamania.

Czy złamanie może się zrosnąć bez gipsu?

Tak. Niektóre stabilne złamania można leczyć inną metodą unieruchomienia, na przykład szyną lub ortezą. Lekarz musi jednak ocenić, czy takie rozwiązanie wystarczy.

Kiedy zakłada się gips na złamanie?

Lekarz może założyć gips wtedy, gdy kość wymaga sztywnego unieruchomienia. Stosuje go między innymi przy wielu stabilnych złamaniach oraz po nastawieniu odłamów kostnych.

Co jest lepsze – gips czy orteza?

Nie można wskazać jednego rozwiązania dla wszystkich urazów. Gips zapewnia sztywne unieruchomienie, natomiast orteza może sprawdzić się przy wybranych złamaniach. Decyzję podejmuje lekarz.

Kiedy złamanie wymaga operacji?

Operacja może być potrzebna przy złamaniach niestabilnych, znacznie przemieszczonych, otwartych, obejmujących staw lub związanych z dodatkowymi uszkodzeniami tkanek.

Czy można założyć lekki gips GipsMe po złamaniu?

Można go zastosować wtedy, gdy lekarz uzna taki rodzaj unieruchomienia za odpowiedni dla konkretnego urazu.

Czy gips GipsMe przepuszcza promienie RTG?

Tak. Konstrukcja lekkiego gipsu GipsMe przepuszcza promienie rentgenowskie, dlatego lekarz może oceniać kość podczas kontrolnego RTG bez zdejmowania opatrunku tylko na potrzeby badania.